Forum Humanistyczne

WYKŁADY

 

wykład otwarty

dr. hab. Jacka Pawlika

(Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie)

 

zatytułowany

Choroba - nieszczęście - zło

Próba kategoryzacji na przykładzie afrykańskich rytuałów kryzysowych

 

 

Wykład oraz dyskusja odbędą się

10 czerwca 2008 roku o godzinie 16.30

w Instytucie Filozofii UMK

przy ul. Fosa Staromiejska 1a, sala nr 305.

 

wykład zorganizowany przy współudziale

Instytutu Filozofii UWM

Instytutu Filozofii UMK

Instytutu Historii i Archiwistyki UMK

Instytutu Historii i Stosunków Międzynarodowych UWM

 

zaproszenie (pobierz)

 


Na podstawie badań terenowych u ludu Basari z Togo autor analizuje kategorie choroby, nieszczęścia i zła ukazując logiczny związek oraz następstwo między nimi. Punktem wyjścia jest konkretne doświadczenie choroby i cierpienia. Jakiego typu dolegliwość uważana jest za bolesne doświadczenie? Jak przedstawia się klasyfikacja choroby w zależności od jej powagi? Jaką rolę odgrywa znachor i co uznawane jest za lekarstwo? Kiedy anomalia lub patologia może być zakwalifikowana jako nieszczęście? Następnie przedstawia proces kwalifikacji nieszczęścia oraz poszukiwanie jego przyczyn. Na podstawie zebranego materiału autor omawia kolejno jako przyczynę nieszczęść: niespłacony dług względem istot niewidzialnych, przekroczenie zakazu, znak wyboru przez duchy oraz wynik agresji (czarownictwo). W końcu, podejmuje on kwestię zła. Czy nieszczęście zawsze wiąże się ze złem w rozumieniu moralnym, czy też związane jest z przeznaczeniem, fatum lub zaniedbaniem? Być podmiotem nieszczęścia jest wydarzeniem fundamentalnie niesprawiedliwym i zakłada konieczność znalezienia sensu, włączenie w łańcuch przyczyn i skutków. Zło ma charakter ambiwalentny, bowiem ta sama siła może być przyczyną szczęścia i nieszczęścia. W tradycji afrykańskiej dąży się do ostatecznego wyjaśnienie bolesnych doświadczeń, nie dopuszczając doświadczenia „tego, co nieuzasadnione” (w znaczeniu J. Naberta).


Dr hab. Jacek Jan Pawlik SVD – kapłan ze Zgromadzenia Księży Werbistów, antropolog kultury, afrykanista; w latach 1979 do 1993 pracował jako misjonarz, wykładowca oraz badacz w Togo, w Afryce Zachodniej; w międzyczasie odbył studia z zakresu antropologii społecznej i kulturowej na paryskiej Sorbonie; uwieńczone w 1988 r. doktoratem na podstawie tezy pt. „Społeczne doświadczenie śmierci na przykładzie obrzędów pogrzebowych ludu Basari z Togo” pod kierunkiem światowej sławy etnotanatologa Louis-Vincent Thomasa. Po powrocie do Europy końcem 1993 roku pracował w Międzynarodowym Instytucie Etnologii i Lingwistyki „Anthropos” w Sankt Augustin k/Bonn w Niemczech jako redaktor czasopisma o tej samej nazwie oraz redaktor dwóch serii wydawniczych; jednocześnie wykładał etnologię w miejscowej Wyższej Szkole Filozoficzno-Teologicznej; od 1999 roku pracuje na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie; habilitacja na Uniwersytecie Adama Mickiewicza w Poznaniu w zakresie etnologii w 2007 r. na podstawie książki „Zaradzić nieszczęściu. Rytuały kryzysowe u ludu Basari z Togo”. Zajmuje się badaniami nad obrzędowością religijną i świecką, antropologią ciała, teatrem i sztuką społeczeństw tradycyjnych, specjalista w zakresie antropologii śmierci; poza tym interesuje się muzyką etniczną oraz widowiskami kulturowymi.

zobacz zdjęcia    

  << góra strony >>

  aktualności

o nas

działalność

uczestnicy

publikacje

galeria

kontakt

linki

 

polecane konferencje

 

webmaster